01 Et surrexit David et abiit; sed et Ionathan ingressus est
civitatem.
02 Venit autem David in Nob ad Achimelech sacerdotem, et
obstupuit Achimelech eo quod venisset David, et dixit ei:
« Quare tu solus et nullus est tecum? ».
03 Et ait David ad Achimelech sacerdotem: « Rex præcepit
mihi negotium et dixit: “Nemo sciat rem, propter quam a me missus es,
et cuiusmodi tibi præcepta dederim”; pueris vero condixi in illum et
illum locum.
04 Nunc igitur, si habes ad manum quinque panes, da mihi, aut
quidquid inveneris ».
05 Et respondens sacerdos David ait ei: « Non habeo panes
laicos ad manum, sed tantum panem sanctum; si mundi sunt pueri maxime
a mulieribus? ».
06 Et respondit David sacerdoti et dixit ei: « Equidem, si
de mulieribus agitur, continuimus nos ab heri et nudiustertius.
Quando egrediebar, fuerunt corpora puerorum sancta, quamvis iter
esset profanum. Quanto magis hodie sunt sancti quoad corpora ».
07 Dedit ergo ei sacerdos sanctificatum panem; neque enim erat
ibi panis, nisi tantum panes propositionis, qui sublati fuerant a
facie Domini, ut ponerentur panes calidi.
08 Erat autem ibi vir de servis Saul in die illa retentus ante
Dominum; et nomen eius Doeg Idumæus, potentissimus pastorum Saul.
09 Dixit autem David ad Achimelech: « Si habes hic ad manum
hastam aut gladium? Quia gladium meum et arma mea non tuli mecum;
negotium enim regis urgebat ».
10 Et dixit sacerdos: « Ecce hic gladius Goliath Philisthæi,
quem percussisti in valle Terebinthi; est involutus pallio post
ephod. Si istum vis tollere, tolle, neque enim est alius hic absque
eo ». Et ait David: « Non est huic alter similis; da mihi
eum ».
11 Surrexit itaque David et fugit in die illa a facie Saul et
venit ad Achis regem Geth.
12 Dixeruntque ei servi Achis: « Numquid non iste est David
rex terræ? Nonne huic cantabant per choros dicentes: “Percussit Saul
milia sua, et David decem milia sua”? ».
13 Posuit autem David sermones istos in corde suo et extimuit
valde a facie Achis regis Geth.
14 Et immutavit os suum coram eis; et insaniebat inter manus
eorum et impingebat in ostia portæ, defluebantque salivæ in barbam.
15 Et ait Achis ad servos suos: « Vidistis hominem insanum.
Quare adduxistis eum ad me?
16 An desunt nobis furiosi, quod introduxistis istum, ut fureret,
me præsente? Hicine ingredietur domum meam? ».
01 Abiit ergo inde David et fugit in speluncam Odollam; quod cum
audissent fratres eius et omnis domus patris eius, descenderunt ad
eum illuc.
02 Et convenerunt ad eum omnes, qui erant in angustia constituti
et oppressi ære alieno et amaro animo; et factus est eorum princeps,
fueruntque cum eo quasi quadringenti viri.
03 Et profectus est David inde in Maspha, quæ est Moab, et dixit
ad regem Moab: « Maneat, oro, pater meus et mater mea vobiscum,
donec sciam quid faciat mihi Deus ».
04 Et reliquit eos ante faciem regis Moab; manseruntque apud eum
cunctis diebus, quibus David fuit in præsidio.
05 Dixitquc Gad propheta ad David: « Noli manere in
præsidio. Proficiscere et vade in terram Iudæ ». Et profectus
David venit in saltum Haret.
06 Et audivit Saul quod detectus fuisset David et viri, qui erant
cum eo. Saul autem, cum maneret in Gabaa et esset sub myrice, quæ est
in excelso, hastam manu tenens, cunctique servi eius circumstarent
eum,
07 ait ad servos suos, qui assistebant ei: « Audite,
Beniaminitæ. Etiam omnibus vobis dabit filius Isai agros et vineas et
universos vos faciet tribunos et centuriones,
08 quoniam coniurastis omnes adversum me. Et non est qui mihi
renuntiet quod filius meus fœdus iunxerit cum filio Isai; non est qui
vicem meam doleat ex vobis, nec qui annuntiet mihi quod suscitaverit
filius meus servum meum adversum me insidiantem mihi sicut
hodie ».
09 Respondens autem Doeg Idumæus, qui assistebat cum servis Saul:
« Vidi, inquit, filium Isai in Nob apud Achimelech filium
Achitob;
10 qui consuluit pro eo Dominum et cibaria dedit ei, sed et
gladium Goliath Philisthæi dedit illi ».
11 Misit ergo rex ad accersendum Achimelech sacerdotem filium
Achitob et omnem domum patris eius, sacerdotum, qui erant in Nob; qui
venerunt universi ad regem.
12 Et ait Saul: « Audi, fili Achitob ». Qui respondit:
« Præsto sum, domine ».
13 Dixitque ad eum Saul: « Quare coniurastis adversum me, tu
et filius Isai, et dedisti ei panes et gladium et consuluisti pro eo
Deum, ut consurgeret adversum me insidiator, sicut est hodie? ».
14 Respondensque Achimelech regi ait: « Et quis in omnibus
servis tuis sicut David fidelis et gener regis et dux satellitum
tuorum et gloriosus in domo tua?
15 Num hodie cœpi consulere pro eo Deum? Absit hoc a me, ne
suspicetur rex adversus servum suum rem huiuscemodi, adversus
universam domum patris mei; non enim scivit servus tuus quidquam
super hoc negotio, vel modicum vel grande ».
16 Dixitque rex: « Morte morieris, Achimelech, tu et omnis
domus patris tui ».
17 Et ait rex emissariis, qui circumstabant eum:
« Convertimini et interficite sacerdotes Domini, nam manus eorum
cum David est; scientes quod fugisset, non indicaverunt mihi ».
Noluerunt autem servi regis extendere manum suam in sacerdotes
Domini.
18 Et ait rex ad Doeg: « Convertere tu et irrue in
sacerdotes ». Conversusque Doeg Idumæus irruit in sacerdotes; et
trucidavit in die illa octoginta quinque viros vestitos ephod lineo.
19 Nob autem civitatem sacerdotum percussit in ore gladii, viros
et mulieres, parvulos et lactantes, bovem et asinum et ovem in ore
gladii.
20 Evadens autem unus filius Achimelech filii Achitob, cuius
nomen erat Abiathar, fugit ad David
21 et annuntiavit ei quod occidisset Saul sacerdotes Domini.
22 Et ait David ad Abiathar: « Sciebam in die illa quod, cum
ibi esset Doeg Idumæus, procul dubio annuntiaret Saul; ego sum reus
omnium animarum domus patris tui.
23 Mane mecum, ne timeas; qui enim quærit animam meam, quærit et
animam tuam, mecumque servaberis ».
01 Et nuntiaverunt David dicentes: « Ecce Philisthim
oppugnant Ceila et diripiunt areas ».
02 Consuluit igitur David Dominum dicens: « Num vadam et
percutiam Philisthæos istos? ». Et ait Dominus ad David:
« Vade et percuties Philisthæos et salvabis Ceila ».
03 Et dixerunt viri, qui erant cum David, ad eum: « Ecce nos
hic in Iuda consistentes timemus; quanto magis si ierimus in Ceila
adversum agmina Philisthinorum? ».
04 Rursum ergo David consuluit Dominum, qui respondens ei ait:
« Surge et vade in Ceila; ego enim tradam Philisthæos in manu
tua ».
05 Abiit ergo David et viri eius in Ceila et pugnavit adversum
Philisthæos et abegit iumenta eorum et percussit eos plaga magna: et
salvavit David habitatores Ceilæ.
06 Porro cum fugisset Abiathar filius Achimelech ad David, et
ipse cum David in Ceila ephod secum habens descenderat.
07 Nuntiatum est autem Saul quod venisset David in Ceila, et ait
Saul: « Tradidit eum Deus in manus meas; conclususque est
introgressus urbem, in qua portæ et seræ sunt ».
08 Et convocavit Saul omnem populum, ut ad pugnam descenderet in
Ceila et obsideret David et viros eius.
09 Quod cum rescisset David quia præpararet ei Saul clam malum,
dixit ad Abiathar sacerdotem: « Applica ephod ».
10 Et ait David: « Domine, Deus Israel, audivit famam servus
tuus quod disponat Saul venire ad Ceila, ut evertat urbem propter me.
11 Si tradent me viri Ceilæ in manus eius? Et si descendet Saul,
sicut audivit servus tuus? Domine, Deus Israel, indica servo
tuo ». Et ait Dominus: « Descendet ».
12 Dixitque David: « Si tradent viri Ceilæ me et viros, qui
sunt mecum, in manu Saul? ». Et dixit Dominus:
« Tradent ».
13 Surrexit ergo David et viri eius quasi sescenti et egressi de
Ceila huc atque illuc vagabantur incerti. Nuntiatumque est Saul quod
fugisset David de Ceila, quam ob rem destitit exire.
14 Morabatur autem David in deserto in locis firmissimis
mansitque in monte, in deserto Ziph; et quærebat eum Saul cunctis
diebus, sed non tradidit eum Deus in manus eius.
15 Et cognovit David quod egressus esset Saul, ut quæreret animam
eius; porro David erat in deserto Ziph in Horesa.
16 Et surrexit Ionathan filius Saul et abiit ad David in Horesa;
et confortavit manus eius in Deo dixitque ei:
17 « Ne timeas, neque enim inveniet te manus Saul patris
mei; et tu regnabis super Israel, et ego ero tibi secundus; sed et
Saul pater meus scit hoc ».
18 Percussit igitur uterque fœdus coram Domino; mansitque David
in Horesa, Ionathan autem reversus est in domum suam.
19 Ascenderunt autem Ziphæi ad Saul in Gabaa dicentes:
« Nonne David latitat apud nos in locis tutissimis in Horesa, in
colle Hachila, quæ est ad meridiem deserti?
20 Nunc ergo, si desideravit anima tua, rex, ut descenderes,
descende; nostrum autem erit ut tradamus eum in manus regis ».
21 Dixitque Saul: « Benedicti vos a Domino, quia doluistis
vicem meam.
22 Abite, oro, et diligentius præparate et curiosius agite; et
considerate locum, ubi sit pes eius, vel quis viderit eum ibi; dictum
est enim ad me quod callidus sit valde.
23 Considerate et videte omnia latibula eius, in quibus
absconditur, et revertimini ad me ad certum locum, ut vadam vobiscum;
quodsi fuerit in regione, perscrutabor eum in cunctis regionibus
Iudæ ».
24 At illi surgentes abierunt in Ziph ante Saul. David autem et
viri eius erant in deserto Maon, in Araba ad meridiem deserti.
25 Ivit ergo Saul et socii eius ad quærendum eum, et nuntiatum
est David; descenditque ad petram et versabatur in deserto Maon. Quod
cum audisset Saul, persecutus est David in deserto Maon.
26 Et ibat Saul ad latus montis ex parte una, David autem et viri
eius erant in latere montis ex parte altera; porro David præceps
fugiebat a facie Saul. Itaque Saul et viri eius in modum coronæ
cingebant David et viros eius, ut caperent eos.
27 Et nuntius venit ad Saul dicens: « Festina et veni,
quoniam infuderunt se Philisthim super terram ».
28 Reversus est ergo Saul desistens persequi David; et perrexit
in occursum Philisthinorum. Propter hoc vocaverunt locum illum:
« Petram dividentem ».
01 Ascendit ergo David inde et habitavit in locis tutissimis
Engaddi.
02 Cumque reversus esset Saul, postquam persecutus est
Philisthæos, nuntiaverunt ei dicentes: « Ecce David in deserto
est Engaddi ».
03 Assumens ergo Saul tria milia electorum virorum ex omni Israel
perrexit ad investigandum David et viros eius ad rupes ibicum.
04 Et venit ad caulas ovium, quæ se offerebant vianti. Eratque
ibi spelunca, quam ingressus est Saul, ut purgaret ventrem; porro
David et viri eius in interiore parte speluncæ latebant.
05 Et dixerunt viri David ad eum: « Ecce dies, de qua
locutus est Dominus ad te: “Ego trado tibi inimicum tuum, ut facias
ei sicut placuerit in oculis tuis” ». Surrexit ergo David et
præcidit oram chlamydis Saul silenter.
06 Post hæc cor David percussit eum, eo quod abscidisset oram
chlamydis Saul,
07 dixitque ad viros suos: « Propitius mihi sit Dominus, ne
faciam hanc rem domino meo, christo Domini, ut mittam manum meam in
eum, quoniam christus Domini est ».
08 Et cohibuit David viros suos sermonibus et non permisit eos,
ut consurgerent in Saul. Porro Saul exsurgens de spelunca pergebat
cœpto itinere.
09 Surrexit autem et David post eum et egressus de spelunca
clamavit post tergum Saul dicens: « Domine mi rex! ». Et
respexit Saul post se, et inclinans se David pronus in terram
adoravit
10 dixitque ad Saul: « Quare audis verba hominum loquentium:
“David quærit malum adversum te?”.
11 Ecce hodie viderunt oculi tui quod tradiderit te Dominus hodie
in manu mea in spelunca; et dictum est mihi, ut occiderem te, sed
pepercit tibi oculus meus. Dixi enim: Non extendam manum meam in
dominum meum, quia christus Domini est
12 et pater meus. Quin potius vide et cognosce oram chlamydis tuæ
in manu mea, quoniam, cum præciderem summitatem chlamydis tuæ, nolui
occidere te. Animadverte et vide quoniam non est in manu mea malum
neque iniquitas, neque peccavi in te; tu autem insidiaris animæ meæ,
ut auferas eam.
13 Iudicet Dominus inter me et te et ulciscatur me Dominus ex te;
manus autem mea non sit in te.
14 Sicut et in proverbio antiquo dicitur: “Ab impiis egredietur
impietas”, manus ergo mea non sit in te.
15 Quem sequitur rex Israel? Quem persequeris? Canem mortuum et
pulicem unum.
16 Sit Dominus iudex et iudicet inter me et te et videat et
diiudicet causam meam et eruat me de manu tua ».
17 Cum autem complesset David loquens sermones huiuscemodi ad
Saul, dixit Saul: « Numquid vox hæc tua est, fili mi
David? ». Et levavit Saul vocem suam et flevit.
18 Dixitque ad David: « Iustior tu es quam ego; tu enim
tribuisti mihi bona, ego autem reddidi tibi mala.
19 Et tu indicasti hodie, quæ feceris mihi bona, quomodo
tradiderit me Dominus in manu tua, et non occideris me.
20 Quis enim, cum invenerit inimicum suum, dimittet eum in via
bona? Sed Dominus reddat tibi vicissitudinem hanc, pro eo quod hodie
operatus es in me.
21 Et nunc, quia scio quod certissime regnaturus sis et habiturus
in manu tua regnum Israel,
22 iura mihi in Domino, ne deleas semen meum post me neque
auferas nomen meum de domo patris mei ».
23 Et iuravit David Sauli. Abiit ergo Saul in domum suam, et
David et viri eius ascenderunt ad præsidium.
01 Mortuus est autem Samuel; et congregatus est universus Israel,
et planxerunt eum et sepelierunt eum in domo sua in Rama.
Consurgensque David descendit in desertum Maon.
02 Erat autem vir quispiam in solitudine Maon, et possessio eius
in Carmel; et homo ille magnus nimis; erantque ei oves tria milia et
mille capræ. Et accidit ut tonderet gregem suum in Carmel.
03 Nomen autem viri illius erat Nabal et nomen uxoris eius
Abigail. Eratque mulier illa prudentissima et speciosa; porro vir
eius durus et moribus malis; erat autem de genere Chaleb.
04 Cum ergo audisset David in deserto quod tonderet Nabal gregem
suum,
05 misit decem iuvenes et dixit eis: « Ascendite in Carmel
et venietis ad Nabal et salutabitis eum ex nomine meo pacifice
06 et dicetis fratri meo: “Et tibi pax et domui tuæ pax et
omnibus, quæcumque habes, sit pax!
07 Et nunc audivi quod tonsores essent apud te. Pastores autem
tui erant nobiscum in deserto; numquam eis molesti fuimus, nec
aliquando defuit eis quidquam de grege omni tempore, quo fuerunt
nobiscum in Carmel.
08 Interroga pueros tuos, et indicabunt tibi. Nunc ergo inveniant
pueri isti gratiam in oculis tuis, in die enim bona venimus;
quodcumque invenerit manus tua, da servis tuis et filio tuo
David” ».
09 Cumque venissent pueri David, locuti sunt ad Nabal omnia verba
hæc ex nomine David et siluerunt.
10 Respondens autem Nabal pueris David ait: « Quis est
David, et quis est filius Isai? Hodie increverunt servi, qui fugiunt
dominos suos.
11 Tollam ergo panes meos et aquas meas et carnes pecorum, quæ
occidi, tonsoribus meis et dabo viris, quos nescio unde sint? ».
12 Regressi sunt itaque pueri David per viam suam et reversi
venerunt et nuntiaverunt ei omnia verba hæc.
13 Tunc David ait viris suis: « Accingatur unusquisque
gladio suo! ». Et accincti sunt singuli gladio suo,
accinctusque est et David ense suo, et secuti sunt David quasi
quadringenti viri; porro ducenti remanserunt ad sarcinas.
14 Abigail autem uxori Nabal nuntiavit unus de pueris suis
dicens: « Ecce misit David nuntios de deserto, ut benedicerent
domino nostro, sed aversatus est eos.
15 Homines isti boni satis fuerunt nobis et non molesti; nec
quidquam aliquando periit omni tempore, quo sumus conversati cum eis
in deserto.
16 Pro muro erant nobis tam in nocte quam in die omnibus diebus,
quibus pavimus apud eos greges.
17 Quam ob rem considera et recogita quid facias, quoniam malum
decretum est adversus dominum nostrum et adversus domum eius
universam. Et ipse filius Belial est, ita ut nemo ei possit
loqui ».
18 Festinavit igitur Abigail et tulit ducentos panes et duos
utres vini et quinque arietes coctos et quinque sata frumenti tosti
et centum ligaturas uvæ passæ et ducentas massas caricarum et
imposuit super asinos.
19 Dixitque pueris suis: « Præcedite me, ecce ego post
tergum sequar vos ». Viro autem suo Nabal non indicavit.
20 Cum ergo ascendisset asinum et descenderet in tegmine montis,
David et viri eius descendebant in occursum eius; quibus et illa
occurrit.
21 Et aiebat David: « Vere frustra servavi omnia, quæ huius
erant in deserto, et non periit quidquam de cunctis, quæ ad eum
pertinebant; et reddidit mihi malum pro bono.
22 Hæc faciat Deus inimicis David et hæc addat, si reliquero de
omnibus, quæ ad eum pertinent, usque mane quidquid masculini
sexus ».
23 Cum autem vidisset Abigail David, festinavit et descendit de
asino et procidit coram David super faciem suam et adoravit super
terram.
24 Et cecidit ad pedes eius et dixit: « In me sit, domine
mi, hæc iniquitas; loquatur, obsecro, ancilla tua in auribus tuis, et
audi verba famulæ tuæ.
25 Ne ponat, oro, dominus meus cor suum super virum istum iniquum
Nabal, quia secundum nomen suum stultus est, et est stultitia cum eo;
ego autem ancilla tua non vidi pueros domini mei, quos misisti.
26 Nunc ergo, domine mi, vivit Dominus, et vivit anima tua, quia
Dominus prohibuit te, ne venires in sanguine et salvares te manu tua;
et nunc fiant sicut Nabal inimici tui et qui quærunt domino meo
malum.
27 Quapropter suscipe benedictionem hanc, quam attulit ancilla
tua domino meo, et da pueris, qui sequuntur dominum meum.
28 Aufer iniquitatem famulæ tuæ. Faciens enim faciet Dominus
domino meo domum fidelem, quia prœlia Domini dominus meus prœliatur;
malitia ergo non inveniatur in te omnibus diebus vitæ tuæ.
29 Si enim surrexerit aliquando homo persequens te et quærens
animam tuam, erit anima domini mei custodita in fasciculo vitæ apud
Dominum Deum tuum; sed inimicorum tuorum animam ipse iaciat in impetu
et circulo fundæ.
30 Cum ergo fecerit Dominus domino meo omnia, quæ locutus est,
bona de te et constituerit te ducem super Israel,
31 non erit tibi hoc in singultum et in scrupulum cordis domino
meo, quod effuderis sanguinem innoxium et ipse te ultus fueris; et
cum benefecerit Dominus domino meo, recordaberis ancillæ tuæ ».
32 Et ait David ad Abigail: « Benedictus Dominus, Deus
Israel, qui misit te hodie in occursum meum. Et benedicta prudentia
tua,
33 et benedicta tu, quæ prohibuisti me hodie, ne irem ad
sanguinem et ulciscerer me manu mea.
34 Alioquin, vivit Dominus, Deus Israel, qui prohibuit me malum
facere tibi, nisi cito venisses in occursum mihi, non remansisset
Nabal usque ad lucem matutinam quidquid masculini sexus ».
35 Suscepit ergo David de manu eius omnia, quæ attulerat ei,
dixitque ei: « Vade pacifice in domum tuam. Ecce audivi vocem
tuam et honoravi faciem tuam ».
36 Venit autem Abigail ad Nabal; et ecce erat ei convivium in
domo eius quasi convivium regis, et cor Nabal iucundum; erat enim
ebrius nimis. Et non indicavit ei verbum pusillum aut grande usque in
mane.
37 Diluculo autem, cum digessisset vinum Nabal, hæc indicavit ei
uxor sua; et emortuum est cor eius intrinsecus, et factus est quasi
lapis.
38 Cumque pertransissent decem dies, percussit Dominus Nabal, et
mortuus est.
39 Quod cum audisset David mortuum Nabal, ait: « Benedictus
Dominus, qui iudicavit causam opprobrii mei de manu Nabal et servum
suum custodivit a malo et malitiam Nabal reddidit Dominus in caput
eius ». Misit ergo David et locutus est ad Abigail, ut sumeret
eam sibi in uxorem.
40 Et venerunt pueri David ad Abigail in Carmel et locuti sunt ad
eam dicentes: « David misit nos ad te, ut accipiat te sibi in
uxorem ».
41 Quæ consurgens adoravit prona in terram et ait: « Ecce
famula tua sit in ancillam, ut lavet pedes servorum domini
mei ».
42 Et festinavit et surrexit Abigail et ascendit super asinum, et
quinque puellæ ierunt cum ea pedisequæ eius; et secuta est nuntios
David et facta est illi uxor.
43 Sed et Achinoam accepit David de Iezrahel, et fuit utraque
uxor eius.
44 Saul autem dedit Michol filiam suam uxorem David Phalti filio
Lais, qui erat de Gallim.